Nicolet is moeder van Danielle, Jordi en Ilona. Ruim 8 jaar geleden verloor ze haar man Adrie door zelfdoding. Voor Rouwpraktijk September schreef ze een aantal tips op.
Niet teveel vooruit denken.
Elke dag is er 1. Niet verder denken dan één dag vooruit. Op die ene dag heb je op dat moment meer dan genoeg om mee te dealen. De rest van de week op de ‘parkeerplaats’ zetten. Dat komt op het juiste moment wel aan de beurt. Want als je bijvoorbeeld op dag 1 gaat nadenken over zaken die op dag 10 pas gaan spelen, dan heb je een hele verkeerde bril op. Want op dag 10 hoort de bril van dag 10.
Vasthouden aan het patroon in het dagelijkse ritme.
Wat voor mij belangrijk is geweest, is dat de kinderen en daardoor jijzelf als ouder ook een patroon vasthoudt in het dagelijkse ritme. Schoolgaande kinderen moeten ‘gewoon’ naar school na de begrafenis. Het geeft ze steun en houvast. Ook voor jou als ouder is het belangrijk om andere ouders tijdens de begrafenis te hebben gezien en om ook zo snel mogelijk daarna weer andere ouders te ontmoeten. De drempel wordt dan laag gehouden. Vooral in ons geval van zelfdoding was die drempel sowieso natuurlijk gauw al heel hoog.
Openheid over dingen.
Ze betrekken bij de gang van zaken. Ook duidelijk en eerlijk zijn over het wat en hoe van de dood. Ook als je geen antwoorden hebt, dit eerlijk zeggen. Geen ‘kletsverhaal’ ophangen, want daar prikken kids doorheen. Dat geeft ze juist nog meer onzekerheid.
Hulp zoeken is geen teken van zwakte, maar juist van kracht!
Accepteren van het feit dat je als ouder hulp nodig hebt. Soms vond ik dat ik het toch alleen moest kunnen ‘oplossen’ voor mijn kinderen, want ik was de enige die wist wat het beste was. Maar het feit dat dat niet zo is, moet je accepteren en daar moet je niet tegen vechten. Het geeft juist een enorme bevrijding en rust als er een objectief iemand met je meekijkt en je advies geeft. Juist iemand die verder niet bij je gezin betrokken is. Dus geen ouders, vrienden/vriendinnen enz. Ook is het zo dat wat wij als volwassenen als ‘oplossing’ zien juist helemaal niet voor kinderen werkt. Dat het juist een heel averechts effect heeft. Dan is een stuk deskundige begeleiding echt gewenst.
Ieder kind gaat er op zijn eigen manier mee om.
Ieder kind gaat op zijn eigen wijze om met het verlies. Die manieren kunnen heel erg tegenstrijdig zijn. Ook de leeftijd van de kinderen zal daar mee te maken hebben, maar ik geloof ook echt het karakter. Het vergt wel wat van je als ouder om je bij ieder kind afzonderlijk aan te kunnen sluiten. Daarom is een stuk ouderbegeleiding heel goed. Het gedrag van het ene kind is herkenbaar, maar van een ander kind kan het complete chaos zijn. Een ‘routebeschrijving’ is dan heel handig.
Kinderen wachten met rouwen op de ouder.
Bewust zijn van het feit dat kinderen wachten met rouwen totdat de overgebleven ouder zelf zover is dat hij/zij het aankan. Schrik niet dat als het juist met jezelf beter gaat, je kind(eren) in elkaar lijkt te storten.
Het blijft een levenslang proces. Voor ons is het nu ruim 8 jaar geleden en het blijft een doorgaande lijn binnen ons gezin. De ene keer is het minder aanwezig dan de andere keer. Maar het blijft. Ook daar acceptatie in vinden is heel belangrijk.
Het verlies kan je dichter bij elkaar brengen.
Als gezin word je meer op elkaar aangewezen. Als er veiligheid, openheid, eerlijkheid is binnen het gezin, kom je er sterker uit.